Ważność szkolenia BHP jednego z Twoich zatrudnionych właśnie wygasła, a Ty zauważasz to dopiero po kilku dniach? A może termin szkolenia okresowego zbliża się, ale pracownik nie może wziąć w nim udziału? Takie sytuacje wymagają szybkiej reakcji, ponieważ brak aktualnego szkolenia BHP może oznaczać nieprawidłowość, którą Państwowa Inspekcja Pracy może wykryć podczas kontroli. Jeżeli wypadek doprowadzi do uszczerbku na zdrowiu pracownika, a postępowanie wykaże związek między zdarzeniem a zaniedbaniem obowiązku szkoleniowego, konsekwencje dla pracodawcy mogą być poważniejsze.

Pracownik bez ważnego szkolenia BHP – co powinien zrobić pracodawca? Przede wszystkim musisz wiedzieć, czy taka osoba może nadal wykonywać swoje obowiązki, kto odpowiada za pilnowanie terminów oraz jakie kroki podjąć, aby działać zgodnie z przepisami. W tym artykule wyjaśniamy te kwestie krok po kroku.

Czy pracownik bez ważnego szkolenia BHP może wykonywać pracę?

Pracodawca jest obowiązany zapewnić przeszkolenie pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy przed dopuszczeniem go do pracy. Obejmuje to wstępne szkolenie BHP, a następnie – w przypadkach przewidzianych przepisami – szkolenia okresowe. Szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy odbywają się w czasie pracy i na koszt pracodawcy. Dlatego przestrzegania zasad BHP nie możesz ograniczyć jedynie do momentu rozpoczęcia pracy przez nową osobę. Musisz również kontrolować terminy kolejnych wymaganych szkoleń BHP.

Co zrobić, gdy szkolenie BHP pracownika straciło ważność?

Jeśli zauważysz, że termin szkolenia okresowego już minął, zorganizuj je możliwie szybko i nie czekaj do najbliższego dogodnego terminu. Do czasu uzupełnienia wymaganego szkolenia pracownik nie powinien wykonywać obowiązków na stanowisku, dla którego musi posiadać aktualne przeszkolenie. Jednocześnie sprawdź dokumentację pozostałych osób w firmie. Dzięki temu upewnisz się, że problem nie dotyczy większej liczby pracowników. Następnie ustal system przypominania o kolejnych terminach z odpowiednim wyprzedzeniem, aby szkolenie odbyło się jeszcze przed upływem ważności poprzedniego.

Kto odpowiada za pilnowanie terminu szkolenia okresowego BHP?

To na Tobie jako pracodawcy spoczywa obowiązek zapewnienia pracownikom szkoleń BHP oraz organizowania ich w wymaganych terminach. Nie możesz więc przenieść odpowiedzialności za kontrolowanie ważności szkolenia na pracownika. W praktyce warto prowadzić ewidencję, która pozwoli Ci odpowiednio wcześniej wychwycić zbliżający się termin i zaplanować kolejne szkolenie bez przerywania pracy. Możesz powierzyć prowadzenie dokumentacji i kontrolę terminów wyznaczonej osobie lub zewnętrznej firmie BHP. Nadal jednak jako pracodawca odpowiadasz za zapewnienie pracownikom wymaganych szkoleń.

Co zrobić, gdy pracownik nie stawi się na obowiązkowym szkoleniu BHP?

Jeśli pracownik nie pojawi się na zaplanowanym szkoleniu BHP, w pierwszej kolejności ustal przyczynę jego nieobecności. Choroba lub inna usprawiedliwiona sytuacja oznacza konieczność wyznaczenia nowego terminu. Zrób to tak, aby pracownik odbył szkolenie przed upływem wymaganego terminu. Inaczej wygląda sytuacja, gdy bez uzasadnienia nie stawia się na szkoleniu albo celowo odmawia udziału. Szkolenie BHP stanowi element obowiązków pracowniczych – zgodnie z art. 211 Kodeksu pracy pracownik ma obowiązek znać przepisy i zasady BHP, brać udział w szkoleniach i instruktażu oraz poddawać się wymaganym egzaminom sprawdzającym. Dlatego nieusprawiedliwiona odmowa może prowadzić do konsekwencji porządkowych przewidzianych w Kodeksie pracy.

Jednocześnie sama nieobecność na szkoleniu nie zwalnia Cię z obowiązków. W takiej sytuacji znaczenie mają obowiązki pracodawcy i pracownika wynikające z przepisów BHP. Jeśli zatrudniony nie ma wymaganego przeszkolenia, nie dopuszczaj go do wykonywania pracy i wyznacz kolejny termin szkolenia. Warto również udokumentować nieobecność, próbę ustalenia jej przyczyny oraz informację o nowym terminie. Dzięki temu masz uporządkowaną dokumentację i możesz wykazać, jakie działania podjąłeś.

Co grozi pracodawcy za dopuszczenie do pracy osoby bez ważnego szkolenia?

Dopuszczenie pracownika do wykonywania obowiązków bez wymaganego szkolenia BHP stanowi naruszenie przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.

Zgodnie z art. 283 § 1 Kodeksu pracy osoba odpowiedzialna za stan bezpieczeństwa i higieny pracy albo kierująca pracownikami lub innymi osobami fizycznymi, która nie przestrzega przepisów lub zasad BHP, podlega karze grzywny od 2 000 do 60 000 zł.

Wysokość kar została podwyższona 8 lipca 2026 r. Wcześniej grzywna przewidziana w tym przepisie wynosiła od 1 000 do 30 000 zł.

Szczególnie poważna sytuacja powstaje wtedy, gdy brak odpowiedniego przeszkolenia wiąże się z wypadkiem przy pracy. W zależności od okoliczności i skutków zdarzenia mogą pojawić się również inne konsekwencje prawne.

Jakie kary grożą za nieprzestrzeganie przepisów BHP?

Grzywna nie zawsze jest jedyną konsekwencją naruszenia przepisów BHP. Zakres odpowiedzialności zależy między innymi od okoliczności konkretnego zdarzenia i skutków zaniedbania. Więcej na temat odpowiedzialności pracodawcy i możliwych sankcji wyjaśniamy w artykule „Szkolenia BHP a odpowiedzialność pracodawcy – co grozi za ich brak?”. Chcesz dowiedzieć się więcej o wysokości kar za nieprzestrzeganie przepisów BHP i konsekwencjach braku wymaganych szkoleń? Przeczytaj ten artykuł na naszym blogu.

Co w sytuacji, gdy pracownik bez ważnego szkolenia ulegnie wypadkowi?

Jeżeli dojdzie do wypadku, znaczenie mają jego rzeczywiste przyczyny, warunki pracy oraz działania podjęte przez pracodawcę. Szczególnie poważna sytuacja powstaje wtedy, gdy osoba odpowiedzialna za bezpieczeństwo i higienę pracy nie dopełnia swoich obowiązków BHP i przez to naraża pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. W określonych okolicznościach może wówczas pojawić się odpowiedzialność karna. Dlatego bagatelizowanie zasad BHP może skutkować znacznie poważniejszymi konsekwencjami niż sama kara pieniężna.

Jak zapobiegać przeterminowaniu szkoleń BHP w firmie?

Najlepszym rozwiązaniem jest kontrolowanie terminów z wyprzedzeniem, zamiast reagowania dopiero wtedy, gdy szkolenie już straci ważność. Prowadź aktualną ewidencję szkoleń, regularnie sprawdzaj daty i planuj kolejne terminy odpowiednio wcześniej. Ma to szczególne znaczenie przy większej liczbie pracowników, różnych stanowiskach i odmiennych terminach szkoleń okresowych. Warto również wyznaczyć osobę odpowiedzialną za bieżącą kontrolę dokumentacji, dzięki czemu łatwiej unikniesz przeoczeń.

Nie musisz jednak zajmować się organizacją szkoleń samodzielnie. W Comes BHP pomagamy firmom zadbać o szkolenia BHP i związane z nimi obowiązki w zakładzie pracy. Organizujemy szkolenia dopasowane do specyfiki stanowisk, a także wspieramy pracodawców w prawidłowym prowadzeniu spraw związanych z BHP. Jeśli chcesz uporządkować ten obszar w swojej firmie i ograniczyć ryzyko nieprzestrzegania przepisów BHP, skontaktuj się z nami. Sprawdzimy, jak możemy Ci pomóc.